JOHN DEWEY VE İSMAİL HAKKI TONGUÇ’UN DÜŞÜNCELERİNE GÖRE İNSAN DOĞASININ EĞİTİMLE İLİŞKİLENDİRİLMESİ

Abstract

Egitim, insanlik tarihi boyunca onemsenen bir konu olmustur. Bu tarihsel surecte, insanlara ne ogretilecegi ve nasil ogretilecegi ile ilgili bircok gorus ortaya cikmistir. Bu goruslerin ortaya cikmasinda insan dogasina iliskin temellendirmeler gorulmektedir. Insan dogasinin ne oldugunun belirlenmesi egitimin amacini da belirleyecek olan ogedir. Dolayisiyla bu arastirmada insan dogasi kavrami onemli bir yer tutmustur. Calismanin odaginda, yasadiklari donemde dusunce ve uygulamalari ile egitim bilimleri alanyazininda onemli etkileri gorulen John Dewey ve Ismail Hakki Tonguc’un insan dogasina iliskin goruslerinin egitim uzerindeki yansimalarinin incelenmesi amaclanmistir. Dewey ve Tonguc’un insan dogasina ve egitime iliskin gorusleri ortaya konularak karsilastirmali olarak incelenmistir. Dokuman incelemesi modeli ile yurutulen bu arastirmada Dewey ve Tonguc’un eserleri ve onlar ile ilgili yazilmis eserlerden yararlanilmistir. Yasadiklari donemin gereksinimlerine uygun bir egitim felsefesi benimsedikleri ve dusuncelerini egitim araciligiyla gerceklestirmeye calistiklari dikkat cekmektedir. Bu baglamda, dusunurlerin oncelikle insan dogasinin belirlenmesine onem verdikleri dusunulmektedir. Bunun nedeni, egitimin amaclari ile yontemlerinin belirlenmesinde insan dogasi tanimlamalarindan yararlanmalari olarak gorulmustur. Evrensel degerleri benimseyen Dewey ve Tonguc, egitim araciligiyla yetisecek bireylerin de bu degerleri benimsemelerini ve ortak paydada yasama bilincine sahip olmalarini beklemektedir. Dewey ile ayni evrensel degerlere sahip olan Tonguc, evrensel degerler ile birlikte insani sosyo-kulturel baglamda yakin cevresi ile dusunerek Koy Okullari gibi ilerlemeci egitim felsefesini benimsemis bir uygulamayi yasama gecirmis ve gunumuze degin tartisilagelen ornek bir uygulama sunmustur.