İslam Ticaret Hukukunda Temel Ahlaki Ölçütler

Abstract

İslâmiyet tüm tarih ve kültürlerde insanların ihtiyacını karşılayacak esasları en detaylı noktalarına kadar inceleyen evrensel dindir. İslâm çalışmayı ve helal kazanmayı ibadet sayarken, ticaretin evrensel kural ve değerlerini de ibadetlerin kuralları gibi kabul etmiştir. Bu kurallara uyarak ticaret veya üretim yapanları övmüş, dürüst ve güvenilir iş adamı ve tüccarın cennetteki yerini peygamberler ve şehitlerin yanı olarak nitelemiştir. Bundan dolayı İslâm çalışmayı, ticaret yapmayı önemsemiş. Ama yasak alışverişi, akitlere ve verilen söze bağlılığı emretmiş, aldatma, yalan beyanda bulunma, zorlama, karaborsacılık, karşı tarafın sıkıntıda olmasından yararlanma, belirsizlik ve risk sömürüsü yoluyla kazancı yasaklamıştır. İslâm bütün iktisadi sistemini işte bu temel ilkeden hareketle kurmuştur.