RELEYFİN MORFOMETRİK ANALİZİNDƏ CIS TEXNOLOGIYALARINDAN İSTİFADƏ (Kiçik Qafqazın Azərbaycan daxilində şimal-şərq yamacının timsalında)

Abstract

Geo­mor­fo­lo­gi­ya­da rel­ye­fin ət­raf­lı təd­qi­qin­də mor­fo­met­rik ana­liz ən çox is­ti­fa­də edi­lən me­tod­lar­dan­dır. Rel­yef­də ris­kin ob­yekt­lə­ri­nin və sub­yekt­lə­ri­nin təd­qi­qi əha­li­nin so­si­al-iq­ti­sa­di və mə­də­ni fəa­liy­yə­ti üçün təh­lü­kə də­rə­cə­si­ni azalt­ma­ğa im­kan ve­rir. Müa­sir elm­də rel­ye­fi xa­rak­te­ri­zə edən mor­fo­met­rik pa­ra­metr­lər CİS tex­no­lo­gi­ya­la­rın­dan is­ti­fa­də et­mək­lə mü­əy­yən edi­lir. Mə­qa­lə­də rastr for­ma­tın­da təq­dim olu­nan xə­ri­tə­lər təd­qiq olu­nan əra­zi­nin rel­ye­fi­nin də­qiq təs­vi­ri­ni ya­ra­dır, rel­ye­fin xü­su­siy­yət­lə­ri­ni mü­qa­yi­sə və təh­lil edi­lir, risk­lə­ri və in­san hə­ya­tı üçün po­ten­si­al təh­lü­kə­li olan əra­zi­lər mü­əy­yən­ləş­di­ri­lir. Ki­çik Qaf­qa­zın şi­mal-şərq ya­ma­cın da CİS tex­no­lo­gi­ya­la­rı­nın ge­niş tət­bi­qi ilə mor­fo­met­rik ana­li­zi rel­ye­fi­nin növ­lə­ri­nin əsas kə­miy­yət pa­ra­metr­lə­ri­ni mü­əy­yən etd­mə­yə im­kan ve­rir, bu da öz si­ra­sın­da im­kan ya­ra­dır ki, təd­qi­qat zo­na­sın­da sət­hin həd­din­dən də qey­ri-bə­ra­bər və ya da­ha də­qiq tə­fər­rü­at tə­ləb olu­nur. Təq­dim olu­nan xə­ri­tə­lər həm­çi­nin əra­zi­nin sət­hi axın­tı­la­rı­nın is­ti­qa­mət­lə­ri­ni və ye­rin ca­zi­bə qüv­və­si­nin tə­si­ri olan sü­rüş­mə­lə­rin müm­kün hə­rə­kət­lə­ri­ni təh­lil et­mə­yə im­kan ve­rir.