Mohammed b. Othman Al Sanūsī And His Books Named “Musāmarāt Al-Ẓarīf bi-Ḥusn Al-Ta'rīf”

Abstract

Arap edebiyatı tarihine baktığımızda tabakât eserleri bizlere şiir, belagat, nahiv gibi pek çok alanda ilim adamının hayatlarını ve eserlerini öğrenmemize olanak sağlamaktadır. Ayrıca kişilerle ilgili bilginin yanında dönemin siyasi, sosyal ve kültürel yaşantısı hakkında bilgilere de ulaşmamızı sağlamaktadır. XIX. yüzyılda yaşamış olan Muhammed b. Osman es-Senûsî de Tunus’un ilmi tarihine ışık tutan terâcim kitabının müellifi olarak karşımıza çıkmaktadır. Yaklaşık üç yüz yılı aşkın Tunus’ta hüküm süren Hüseynî Hanedanlığı (1705-1735 ve 1756-1957) boyunca yaşamış olan alimlerin biyografilerine yer veren Musâmerâtu’ẓ-Ẓarîf bi-Ḥusni’t-Taʽrîf adlı eseri Arap dili ve edebiyatı açısından önemli bir yer tutmaktadır. es-Senûsî, XIX. yüzyılda Osmanlı Devleti’nin hakim olduğu bir dönemde doğmuştur. Aristokrat bir aile içerinde dünyaya gelmiş ve Tunus’un yakın tarihi içerisinde önemli vazifelerde bulunmuş bir şair, yazar ve tarihçi olarak bilinmektedir. Bu çalışmada müellifin hayatı ve Musâmerâtu’ẓ-Ẓarîf bi-Ḥusni’t-Taʽrîf adlı eseri incelenerek Arap dili ve edebiyatındaki bilgi ve kabiliyetini ortaya konarak eserin alana dair katkıları tespit edilmeye çalışılmıştır.