Dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda nöro-geribildirim uygulamasına bağlı davranış değişikliklerinin Wechsler Çocuklar İçin Zekâ Ölçeği ile araştırılması: randomize tek körlü ön çalışma

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı, nöro-geribildirim sistemi aracılığıyla yapılan eğitimin etkilerini, 8-12 yaş arası dikkat eksikliği olan çocuklarda Wechsler çocuklar için zekâ ölçeği ile bilişsel becerileri açısından incelemektir. Gereç ve Yöntem: Bu amaçla, Mayıs 2021- Aralık 2021 tarihleri arasında özel eğitim merkezine tanılı olarak başvuran katılımcılardan rastgele örnekleme ile nöro-geribildirim eğitimi alacak deney grubu (n=20) ve simülasyon alan sham grubundan (n=20) oluşturulmuştur. Çalışmanın ilk aşamasında her iki gruba da katılımcıların zihinsel performanslarını belirlemek için Wechsler çocuklar için zekâ ölçeği ön test olarak uygulanmış, daha sonra deney grubunda 5 ay boyunca haftanın 3 günü yarım saatlik seanslarla toplam 60 seanslık çok düşük frekans nöro-geribildirim protokolü yürütülmüştür. Altıncı ayın sonunda son test olarak Wechsler çocuklar için zekâ ölçeği tekrar uygulanarak, veriler analiz edilmiştir. Bulgular: Gruplar arası karşılaştırmada deney ve kontrol gruplarının ön test ve son test puanları arasında herhangi bir farklılık bulunamamıştır (p>0,05). Ancak grup içi farklılıklar incelendiğinde; sözel IQ skorları deney grubunda farklılık göstermezken (p=0,121), kontrol grubunda skorlar farklıdır (p=0,011). Performans IQ skorları, hem deney grubunda (p=0,011) hem de kontrol grubunda (p=0,003) değişmektedir. Total IQ skoru yönünden ise yine hem deney grubunda (p<0,001) hem de kontrol grubunda test öncesi ve test sonrası skorlar farklıdır (p=0,007). Sonuç: Wechsler çocuklar için zekâ ölçeği açısından nöro-geribildirim uygulanan grubun kendi içinde performans IQ ve toplam IQ yönünden zihinsel performanslarının artarak dikkat eksikliklerinin azaldığı saptanmıştır. Ancak, bu bulgu sham-grubu ile istatistiksel olarak doğrulanamamıştır.